🎯 Mục tiêu
Quy trình Collect Requirements nhằm xác định và ghi nhận nhu cầu, mong đợi của stakeholders để đảm bảo sản phẩm hoặc dịch vụ cuối cùng đáp ứng đúng yêu cầu đã được phê duyệt.
Kết quả của quy trình này là Requirements Documentation và Requirements Traceability Matrix (RTM) – giúp theo dõi yêu cầu xuyên suốt vòng đời dự án.
➡️ Mục tiêu chính: chuyển đổi nhu cầu của stakeholders thành các yêu cầu cụ thể, đo lường được, và có thể kiểm chứng.
🪜 Các bước thực hiện
-
Xác định đối tượng cung cấp yêu cầu
- Liệt kê key stakeholders: khách hàng, người dùng cuối, Sponsor, các phòng ban liên quan.
-
Chọn phương pháp thu thập yêu cầu
- Tùy loại dự án (Agile, Predictive, Hybrid) để chọn công cụ phù hợp: interview, survey, workshop, focus group,…
-
Thu thập và ghi nhận yêu cầu
- Ghi lại yêu cầu ở dạng rõ ràng, định lượng được (measurable).
- Xác định tiêu chí chấp nhận (acceptance criteria).
-
Phân loại và phân tích yêu cầu
- Nhóm theo loại: functional, non-functional, business, regulatory, technical.
- Loại bỏ trùng lặp và xung đột giữa các yêu cầu.
-
Xây dựng tài liệu yêu cầu
- Tổng hợp thành Requirements Documentation và Requirements Traceability Matrix (RTM).
- Gửi Stakeholders review và xác nhận.
📥 Inputs
| Nhóm đầu vào | Giải thích |
|---|---|
| Scope Management Plan | Hướng dẫn cách thu thập và quản lý yêu cầu. |
| Requirements Management Plan | Mô tả quy trình phân tích, ghi nhận và kiểm soát yêu cầu. |
| Stakeholder Register | Danh sách stakeholders cần lấy yêu cầu. |
| Project Charter | Cung cấp mục tiêu và yêu cầu cấp cao. |
| EEF & OPA | Các mẫu biểu, công cụ khảo sát, chính sách tổ chức. |
🛠️ Tools & Techniques
| Công cụ & kỹ thuật | Mô tả ngắn |
|---|---|
| Interviews | Phỏng vấn trực tiếp stakeholders để thu thập nhu cầu chi tiết. |
| Focus Groups / Workshops | Họp nhóm để trao đổi và thống nhất yêu cầu. |
| Brainstorming | Sinh ý tưởng, đặc biệt hiệu quả khi xác định yêu cầu sản phẩm mới. |
| Questionnaires / Surveys | Thu thập ý kiến nhanh từ nhiều người dùng. |
| Observation | Quan sát quy trình hiện tại để hiểu nhu cầu thực tế. |
| Document Analysis | Phân tích tài liệu hiện hữu: hợp đồng, quy trình, hệ thống cũ. |
| Prototypes / Mockups | Dùng bản mẫu để xác nhận yêu cầu người dùng. |
| Mind Mapping / Affinity Diagrams | Nhóm và tổ chức các yêu cầu có liên quan. |
📤 Outputs
| Đầu ra | Giải thích |
|---|---|
| Requirements Documentation | Tài liệu chi tiết tất cả các yêu cầu, phân loại theo nhóm (business, functional, technical,…). |
| Requirements Traceability Matrix (RTM) | Bảng theo dõi mối liên hệ giữa yêu cầu, deliverables, test case, và mục tiêu kinh doanh. |
💡 Ví dụ thực tế
Dự án: Triển khai hệ thống HRM (Human Resource Management System)
-
Thực hiện:
Project Manager và Business Analyst tổ chức workshop với HR Director, Finance Manager và key users để thu thập yêu cầu:- Functional Requirements: Quản lý hồ sơ nhân viên, chấm công, tính lương, báo cáo KPI.
- Non-functional Requirements: Hệ thống hoạt động 24/7, thời gian phản hồi < 2 giây.
-
Regulatory Requirements: Tuân thủ quy định bảo mật dữ liệu nhân sự.
Mỗi yêu cầu được ghi trong Requirements Documentation và gán mã ID riêng trong RTM để theo dõi.
-
Kết quả:
Sau khi review và xác nhận với Sponsor, các yêu cầu được duyệt và trở thành đầu vào cho quá trình Define Scope.
📎 Gợi ý thêm
👉 Bạn có thể tải template Requirements Documentation và Requirements Traceability Matrix (RTM) tại bài viết:
🔗 https://nguyenhainam.info/pm-toolbox/