To-Complete Performance Index (Chỉ số hiệu suất hoàn thành) là một Tool and Technique thuộc nhóm Ungrouped Tools and Techniques trong PMBOK® Guide – Sixth Edition.
Kỹ thuật này được sử dụng chủ yếu trong quy trình Control Costs (Kiểm soát chi phí) nhằm đánh giá mức hiệu suất chi phí cần đạt được từ thời điểm hiện tại đến khi hoàn thành dự án để đảm bảo đạt được mục tiêu ngân sách đã đề ra (BAC hoặc EAC).
TCPI là một phần quan trọng trong Earned Value Management (EVM), giúp Project Manager xác định xem dự án có thể hoàn thành trong phạm vi ngân sách hay không, và nếu không, cần điều chỉnh chiến lược chi phí.
🎯 Mục đích của To-Complete Performance Index
Mục tiêu chính của TCPI là:
- Xác định mức hiệu suất chi phí cần đạt được để hoàn thành dự án trong phạm vi ngân sách.
- Giúp ra quyết định điều chỉnh nguồn lực, tiến độ hoặc chi phí.
- Cảnh báo sớm khi dự án có xu hướng vượt ngân sách.
- Đóng vai trò chỉ báo quản trị chi phí chiến lược trong phân tích EVM.
🔢 Công thức tính TCPI
PMBOK quy định hai công thức khác nhau tùy vào việc dự án vẫn đang theo dõi BAC (Budget at Completion) hay đã cập nhật EAC (Estimate at Completion).
1. Khi dự án dự kiến hoàn thành theo kế hoạch ban đầu:
TCPI = (BAC - EV) / (BAC - AC)2. Khi dự án dự kiến hoàn thành theo ước lượng mới (EAC):
TCPI = (BAC - EV) / (EAC - AC)Trong đó:
- BAC (Budget at Completion): Tổng ngân sách được phê duyệt cho dự án.
- EAC (Estimate at Completion): Ước lượng chi phí mới tại thời điểm hoàn thành.
- EV (Earned Value): Giá trị công việc đã hoàn thành (theo kế hoạch).
- AC (Actual Cost): Chi phí thực tế đã chi ra.
📊 Diễn giải kết quả TCPI
| Giá trị TCPI | Ý nghĩa | Diễn giải |
|---|---|---|
| TCPI = 1.0 | Bình thường | Hiệu suất chi phí cần đạt đúng bằng hiệu suất hiện tại. |
| TCPI < 1.0 | Thuận lợi | Dự án có thể hoàn thành với chi phí thấp hơn ngân sách. |
| TCPI > 1.0 | Bất lợi | Cần hiệu suất chi phí cao hơn hiện tại để hoàn thành trong ngân sách — cảnh báo vượt chi phí. |
⚙️ Quy trình áp dụng TCPI
-
Thu thập dữ liệu EVM:
- Gồm EV, AC, BAC, và nếu cần EAC.
-
Tính toán TCPI:
- Áp dụng công thức phù hợp (theo BAC hoặc EAC).
-
Phân tích và so sánh:
- So sánh với CPI (Cost Performance Index) hiện tại để đánh giá khả năng đạt mục tiêu.
-
Đưa ra hành động điều chỉnh:
- Nếu TCPI quá cao (>1.1), cần tăng hiệu suất làm việc hoặc cắt giảm chi phí.
-
Cập nhật và báo cáo:
- Ghi kết quả TCPI vào Performance Reports hoặc Cost Forecasts.
💡 Ví dụ minh họa thực tế
Một dự án có các chỉ số như sau:
- BAC = 500.000 USD
- EV = 250.000 USD
- AC = 300.000 USD
Áp dụng công thức TCPI theo BAC:
TCPI = (500.000 - 250.000) / (500.000 - 300.000)
TCPI = 250.000 / 200.000 = 1.25
⮕ Kết quả: Để hoàn thành dự án trong ngân sách 500.000 USD, nhóm dự án phải đạt hiệu suất chi phí cao hơn 25% so với hiện tại.
Nếu điều này không khả thi, PM có thể đề xuất EAC mới và điều chỉnh phạm vi hoặc nguồn lực.
✅ Lợi ích của To-Complete Performance Index
- Cung cấp chỉ báo định lượng rõ ràng về hiệu suất cần thiết để hoàn thành dự án.
- Hỗ trợ ra quyết định quản lý chi phí kịp thời.
- Tăng tính minh bạch và kiểm soát tài chính.
- Kết hợp hiệu quả với CPI, SPI, EAC, VAC trong hệ thống EVM.
- Giúp dự báo chính xác khả năng vượt ngân sách.
⚠️ Mặt hạn chế
- Phụ thuộc mạnh vào độ chính xác của dữ liệu EVM.
- Không thể hiện nguyên nhân gốc rễ của sự sai lệch chi phí.
- Không phản ánh rủi ro tiềm ẩn trong tương lai.
- Cần được diễn giải cùng các chỉ số khác (CPI, SPI) để có cái nhìn đầy đủ.
🧭 Lưu ý khi sử dụng
- Nếu TCPI > CPI, cần điều chỉnh kế hoạch hoặc cập nhật EAC thực tế hơn.
- Kết hợp TCPI với Trend Analysis để đánh giá khả năng duy trì hiệu suất.
- Luôn đảm bảo dữ liệu EV và AC được cập nhật chính xác.
- Đưa kết quả TCPI vào Project Performance Reports để thảo luận với stakeholders.
📎 Tải Template
👉 Bạn có thể tải EVM & TCPI Calculator Template (Biểu mẫu tính toán và phân tích chỉ số hiệu suất hoàn thành) tại:
🔗 https://nguyenhainam.info/pm-toolbox/