Autocratic Decision Making (Ra quyết định đơn phương)

Autocratic Decision Making là một trong ba kỹ thuật của nhóm Decision Making trong PMBOK® 6, bên cạnh Voting và Multicriteria Decision Analysis. Ở đây một cá nhân có thẩm quyền (thường là Project Manager hoặc Sponsor) tự đưa ra quyết định cho cả nhóm, có thể tham khảo ý kiến trước nhưng không cần đồng thuận.

Mục tiêu

• Ra quyết định nhanh khi thời gian không cho phép họp bàn.
• Chốt những việc đã có người chịu trách nhiệm rõ ràng, tránh kéo dài tranh luận.
• Giữ tính nhất quán khi nhóm chia rẽ và không có phương án nào chiếm đa số.

Khi nào dùng

Tình huống	Có nên dùng
Sự cố production cần xử lý trong vài phút	Nên. Cần một người ra lệnh, phân tích để sau.
Quyết định thuộc đúng thẩm quyền của một vai trò (Sponsor duyệt ngân sách)	Nên. Đây là quyền của họ.
Chọn kiến trúc kỹ thuật cho hệ thống sống nhiều năm	Không nên. Cần chuyên môn của cả nhóm, dùng MCDA hoặc voting.
Vấn đề ảnh hưởng động lực nhóm (phân công, lịch trực)	Hạn chế. Quyết đơn phương dễ gây ức chế, nên lấy ý kiến trước.

Ví dụ thực tế

Trong đợt bật kênh giao hàng mới cho chuỗi cửa hàng, hệ thống đồng bộ đơn hàng bị nghẽn lúc 11 giờ trưa, giờ cao điểm. Nhóm chia hai luồng ý kiến: tắt kênh tạm thời hay giữ kênh và tăng tài nguyên. Project Manager quyết định tắt kênh trong 30 phút để bảo vệ các kênh còn lại, thông báo ngay cho vận hành, rồi họp lại lúc 14 giờ để chọn phương án dài hạn bằng phân tích đa tiêu chí. Quyết định đơn phương giải quyết phần khẩn cấp, quyết định nhóm giải quyết phần bền vững.

Lưu ý khi sử dụng

• Nói rõ với nhóm vì sao lần này quyết đơn phương, để họ không hiểu là phong cách lãnh đạo thường trực.
• Ghi quyết định và lý do vào Decision Log hoặc Issue Log để truy vết sau này.
• Người quyết định phải là người chịu trách nhiệm kết quả. Quyết hộ việc của người khác là mầm mống xung đột.